| Abdal |
: |
~Manevi ilkelerine bağlı, alçak gönüllü gezgin |
| Abruzzi |
: |
İtalya'nın orta kısmında yer alan ve 2019 itibariyle 1,3 milyon nüfusa sahip bir yerleşim |
| Aconcagua |
: |
Arjantin'de bulunan, 6963 m. yükseklik ile Güney Amerika'nın en yüksek dağı |
| Adagia |
: |
Erasmus'un Yunan ve Latin kökenli atasözleri, özdeyişler ve deyimleri açıklamalarıyla birlikte yayımlandığı, 818 madde ile başlayıp ölümüne kadar 4151 maddeye çıkan seçki eseri |
| Aklimatize |
: |
Vücudun yüksek irtifaya alışma süreci |
| Alpin Stili |
: |
Hafifliğin ve hızın ön plana çıktığı, teknik tırmanış içeren, ara kamp noktalarını olmadığı dağ tırmanış stili |
| Anıştırma |
: |
Anlatılmak istenen şeyi söz arasında imalı olarak belli etme |
| Anorak |
: |
Su geçirmeyen kumaştan yapılmış, genellikle başlıklı bir tür spor mont |
| Appalachian |
: |
Kuzey Amerka'da bulunan ve 2037 m. max. irtifaya sahip sıradağ. Apalaş |
| Appalaşlar |
: |
Bknz. Appalachian |
| Aristoteles |
: |
Platon'un öğrencisi, Aristo olarak bilinen, MÖ 384-322 arası yaşamış, fizik, biyoloji, astronomi, etik, psikoloji, siyaset alanlarında eserleri olan Yunan filozof |
| Ascetic |
: |
"Çileci" anlamında İngilizce kelime |
| Badehşan |
: |
Afganistan'ın kuzeydoğu ucunda bulunan bir şehir. Nüfusu 2006 itibariyle 823.000'dir |
| Beşir Fuat |
: |
1852-1887 arası yaşamış, asker, çevirmen, gazeteci ve fikir adamı. Bilim, felsefe, edebiyat eleştirisi, biyografi alanlarında eserler vermiştir |
| Bivak |
: |
Asker, gezgin, dağcı vb. kişilerin dinlenme veya geceleme amacıyla, geçici olarak ve kısıtlı malzemeyle barınak veya kamp yapması |
| Bozkır |
: |
Kurakçıl otsu bitkilerden oluşan, sıcak ve ılıman iklimlerdeki ağaçsız doğal alan |
| Breashears |
: |
1955-2024 arası yaşamış ABD'li dağcı, film yapımcısı, yazar ve motivasyon konuşmacısı David Breashears. 1985'te Everest zirvesine 2.kez çıkan ilk ABD'lidir |
| Burma |
: |
Myanmar olarak da bilinen, Çin'in güneyinde, Güneydoğu Asya'da Bengal Körfezine kıyısı olan, 54 milyon nüfuslu (2020), resmi dini Budizm olan bir ülke |
| Büyük İskender |
: |
MÖ. 356-323 arası yaşamış, girdiği bütün savaşları kazanmış, Pers İmparatorluğu'nu yıkmış, Mısır'dan Hindistana'a kadar olan toprakları fethetmiş Makedon kralı |
| Cangıl |
: |
Tamamı bitkilerle kaplı büyük orman |
| Chairman |
: |
Yönetim kurulu başkanı anlamında İngilizce kelime |
| Chang (Chhaang) |
: |
Nepal ve Tibet'e özgü, biraya benzer ancak beyaz renkli, düşük alkollü bir içecek |
| Chinese-Tibetan Mountaineering Association |
: |
CTMA. Çin-Tibet Dağcılık Derneği |
| Cho Oyu |
: |
8188 m. (!) ile dünyanın en yüksek 6. dağı olup Himalayalar'da, Everest'in 20 km. batısında yer alır |
| Chris Bonington |
: |
1934 doğumlu İngiliz dağcı Himalayalar'da 19 tane keşif gezisi yapmış, 50 yaşında iken Everest'in zirvesine ulaşmıştır. |
| Cizvit |
: |
İsa Derneği adındaki bir Hristiyan derneğinin üyesi |
| Çileci |
: |
Dünya işlerinden uzaklaşarak kendisini tanrıya tapınmaya adamış kimse |
| Dalai Lama |
: |
Tibet'teki Budistlerin, -öldükten sonra yeni bir bedende yeniden doğarak- ölümsüz olduğuna inandıkları dini lideri |
| Danua |
: |
Almanya'da geliştirilmiş, ortalama 80 cm yükseklik, 60 kg. ağırlık ve 10 yıl ömrü olan bir köpek türü. Görseller |
| Darjeeling |
: |
Hindistan'ın doğusunda yer alan Batı Bengal eyaletine bağlı, 2045 rakımlı ve 2011 itibariyle 132 bin nüfusa sahip bir şehir |
| Delta kanat |
: |
Üçgen şeklindeki gövdesi (kanadı) sayesinde uçan hava aracı |
| Derebeyi |
: |
Topraklarını derebeylik (toprakları ve üzerinde yaşayanları tek bir mal olarak gören ortaçağ siyasi düzeni) düzenine göre yöneten kimse |
| Down suit |
: |
Yüksek irtifa soğuklarında kullanılmak üzere yapılmış, kapüşonlu tek parça tulum şeklinde tırmanış giysisi |
| Dudh Kosi |
: |
Nepal'in doğusunda yer alan ve Everest'in yüksek rakımlarından doğup beslenen, 90 km. uzunluğunda bir nehir |
| Dük |
: |
Bazı devletlerde prensin bir altındaki soyluluk unvanı |
| Edisyon |
: |
Basım |
| Edmund Hilary |
: |
1919-2008 arası yaşamış, 29 Mayıs 1953'de dünyanın en yüksek dağı olan Everest'in zirvesine, şerpa Tenzing Norgay ile birlikte ilk tırmanışı gerçekleştirmiş Yeni Zelandalı dağcı |
| Elbruz |
: |
5642 m. yükseklikle Kafkasların (Karadeniz ve Hazar Denizi arası bölge) ve Rusya'nın en yüksek dağı |
| Erasmus |
: |
1466-1536 arası yaşamış Hollanda doğumlu felsefeci, hümanist, edebiyat araştırmacısı, ilahiyatçı Desiderius Erasmus |
| Erek |
: |
Amaç |
| Expedisyon |
: |
Vücudun adapte olabilmesi ve coğrafi zorluklar sebebiyle uzun zaman alan 5000 m.üzeri yüksek irtifa tırmanışı |
| Fit |
: |
12 inç'in karşılığı olan uzunluk ölçüsü foot'un (30,48 cm.) çoğulu |
| Francis Younghuband |
: |
1863-1942 arası yaşamış Pakistan doğumlu İngiliz ordusu subayı, kaşif ve ruhani yazar |
| Freak |
: |
Otoriteye, şiddete, tüketime karşı çıkan özgürlük yanlısı sıra dışı gençler. Hippi |
| Ghurkha |
: |
18.yy.da Hint ermiş Gorkhana'nın müritlerinin oluşturduğu cemaatten gelen ve Nepal Krallığını kurmuş halk |
| Green Ascent |
: |
~Çevreye duyarlı tırmanış vb. anlamında ifade olduğu kanaatindeyim |
| Habeler |
: |
1942 doğumlu Avusturyalı dağcı ve kayak eğitmeni Peter Habeler |
| Hısım |
: |
Evlilik yoluyla birbirine bağlı olan kimseler; yan soy |
| Himalayan Trust |
: |
Edmund Hillary'nin 1960'da kurup 2008'deki ölümüne kadar yönettiği, kar amacı gütmeyen bu kuruluş, Nepal'in Solukhumbu bölgesinde yoksulluk ve afet yardımına odaklanmıştır |
| Hindukuş |
: |
Afganistan'ın merkezi ile Pakistan'ın kuzeyi boyunca uzanan 800 km'lik sıradağ. En yüksek noktası Pakistan sınırları içinde kalan 7708 m.'lik Tiric Mir Doruğu'dur |
| Hipervantile |
: |
Normalden hızlı nefes alma durumu. Baş dönmesi ya da bayılmaya yol açar |
| Hipotermi |
: |
Soğuk hava veya su sebebiyle 37°C olan normal vücut sıcaklığının 35'in altına düşmesi sonucu kan dolaşımı ve solunumun zayıflaması durumu |
| Hümanist |
: |
İnsana değer veren ve merkez alan görüş |
| IMAX |
: |
Kanadalı IMAX firması tarafından geliştirilmiş, 22x16 m. ebadında dev ekrana yansıtılan filmin, gelişmiş ses sistemi eşliğinde gösterimi |
| İmge |
: |
Zihinde tasarlanan, gerçekleşmesi istenen hayal |
| incense |
: |
"Tütsü" anlamında İngilizce kelime |
| İnfekte (enfekte) |
: |
Hastalık bulaşmış |
| İnkarnasyon |
: |
Enkarnasyon. Tanrının gücünün ya da ruhunun bir varlıkta vücut bulması veya cisimleşmesi |
| Jet Stream |
: |
Hızı genellikle 111 km./h. (60 knot) ila 370 km./h. (200 knot) arasında değişen rüzgar |
| Kalimantan |
: |
Dünyanın yüz ölçümü bakımından 3. büyük adası olan Güneydoğu Asya'daki Borneo adasının orta ve güney kesimindeki ~%70 alanı kapsayan ve Endonezya'ya ait olan kısmı |
| Kalküta |
: |
Hindistan'ın doğu ucunda bulunan Batı Bengal eyaletinin başkenti. Hugli nehri sayesinde ülke dış ticaretinin üçte biri bu liman kentinden yapılır |
| Kar kulvarı |
: |
"Karla kaplı alanın sınırı" anlamında olduğu kanaatindeyim |
| Karma |
: |
Hinduizm, Budizm vs. dinlerde, tüm eylem ve düşüncelerin etkilerinin sonraki yaşamda da (bknz.reenkarnasyon) kişiyi etkileyeceğine dair teori |
| Keşiş |
: |
Hıristiyanlıkta, hiç evlenmemiş, dünya ile ilgisiz ve dini kurallara göre yaşayan kimse |
| Kilimanjaro |
: |
Tanzanya'da bulunan ve 5895 m. ile Afrika kıtasının en yüksek dağı |
| Kleist |
: |
1777-1811 arası yaşamış Alman şair, tiyatro oyunu, öykü, hikaye yazarı ve yayıncı Heinrich von Kleist. "von" 20.yy.öncesi kullanılan bir soyluluk unvanıdır |
| Konfirme |
: |
Kesinleştirmek, onaylamak |
| Korniş |
: |
Sarp, kayalık çıkıntı |
| Kosciuszko |
: |
2228 m. yükseklikle Avustralya'nın en yüksek dağı |
| Koşutluk |
: |
Mec. Olay, düşünce vb. arasında benzerlik bulunması durumu |
| Kozmik |
: |
~Dünya çapında, dünya ölçüsünde |
| Kuartz |
: |
Kuvars. Sİlisyum ve oksijen atomlarından oluşan, sert kristalli bu mineral elektrik akımı verildiğinde titreşir |
| Kuram |
: |
Belli bir konudaki düşünce ve görüşlerin tümü |
| Lama |
: |
Budizmde rahip, rahibe ya da belli bir ruhani olgunluğa erişmiş öğreticilere verilen saygı unvanı |
| Lancashire |
: |
İngiltere'nin kuzeybatısında bulunan ve 2019 itibariyle 1,5 milyon nüfusa sahip bir yerleşim |
| Lhasa |
: |
Çin'in Tibet Özerk Bölgesi'nin başkenti ve en büyük şehridir. Nüfusu 2015 itibariyle ~903 bin kişidir |
| Lhotse |
: |
8516 m. ile dünyanın en yüksek 4. dağı olup Himalayalar'da Everest'in 3 km. güneyinde yer alır |
| Manaslu |
: |
8163 m. ile dünyanın en yüksek 8. dağı olup Himalayalar'da Everest'in ~240 km. kuzeybatısında yer alır |
| Mania |
: |
Engel |
| Mantra |
: |
~Dua ve iyi dilekler |
| Mao |
: |
1893-1976 arası yaşamış Çin Komünist Partisi'nin ve Çin Halk Cumhuriyeti'nin kurucusu Mao Zedong. Dini eserleri yok etmiş, zulüm ve infaz yoluyla milyonlarca kişiyi öldürtmüştür |
| Marco Polo |
: |
1254-1324 arası yaşamış, İtalyan gezgin ve tüccar. Doğu Asya'ya yaptığı seyahatlerini derleyip kitap haline geitrmiştir. Dünyanın en büyük kaşiflerinden biridir |
| Mayakovski |
: |
1893-1930 arası yaşamış Rus şair, oyun yazarı, film ve tiyatro oyuncusu Vladimir Vladimiroviç Mayakovski |
| McKinley |
: |
Kanada'nın kuzeybatısında yer alan, ABD'ye bağlı Alaska eyaletinde bulunan 6.195 m. ile Kuzey Amerika'nın en yüksek dağı Denali'nin eski adı |
| Messner |
: |
1944 doğumlu İtalyan dağcı, kaşif ve siyasetçi (1999-2004 Yeşiller Partisi) Reinhold Messner.1970-1986 arası 8000 m. üzeri 14 zirveye oksijen tüpü kullanmadan çıkmıştır |
| Mignatit |
: |
Tortul katmanlar arasına magma girmesiyle oluşan kaya türü |
| Mil |
: |
Karada 1609 m., denizde 1852 m.ye tekabül eden yabancı uzunluk ölçü birimi |
| Misyon |
: |
Görev ! |
| Misyoner |
: |
Mec. Kendini herhangi bir düşünceyi, amaç edindiği şeyi yaymaya adayan kimse |
| Narayan |
: |
Hinduizmin 3 tanrısından Vişnu'nun isimlerinden biri. S.90'da bahsedilen ilgili enkarnasyonun görselleri |
| Nirengilendirme |
: |
Haritacılıkta bilinmeyen bir uzunluğu, yüksekliği veya koordinatı bulmak için alanı üçgenlere bölerek yapılan hesap |
| Obelisk |
: |
"Pobeda dağının zirvesini oluşturan 400 m. yüksekliğindeki piramit benzeri kaya" olduğu kanaatindeyim |
| Odell |
: |
1890-1987 arası yaşamış İngiliz Jeoloji profesörü ve dağcı Noel Odell. 1930'larda 8200 m.yüksekliğe kadar tırmanabilmiştir |
| Om mani padme hum |
: |
Budistler’in kullandığı Sanskritçe bu mantra, "mücevher lotus çiçeğine selam olsun" anlamına gelir. Lotus çiçeğinin yaşam döngüsü ve sırrını temsil ettiğine inanılır |
| OTT |
: |
İngiltere'nin Sheffield şehrinde kurulmuş, dağcılara malzeme, organizasyon ve rehberlik hizmeti veren ticari firma Out There Trekking |
| Pamirler |
: |
Tacikitan-Çin sınırında, Himalayalar'ın Kuzey bölümünü oluşturan ve en yüksek noktası 7649 m.olan sıradağlar |
| Pashupathinath |
: |
Görseller |
| Pavese |
: |
1908-1950 arası yaşamış İtalyan şair, romancı, çevirmen ve eleştirmen Cesare Pavese |
| Pelit |
: |
~Kil bakımından zengin, ince taneli tortul kaya |
| Pennine |
: |
İngiltere'de 402 km.boyunca uzanan ve en yüksek noktası 893 m.olan sıradağ |
| Pervasız |
: |
Çekinmez, korkusuz |
| Plato |
: |
Deniz seviyesinden yüksek, yazın havası serin olan ve genellikle hayvan otlatılan geniş düzlük. Yayla |
| Platon |
: |
MÖ. ~427-347 arası yaşamış, batının ilk yüksek öğretim kurumu Atina Akademisi'nin kurucusu, Sokrates'in öğrencisi Yunan filozof |
| Pobeda |
: |
7439 m. ile Kırgızistan'ın en yüksek dağı olup Kırgızistan-Çin sınırında yer almaktadır |
| Polo'lar |
: |
Marco Polo, ilk 1271'de babası ve amcası ile birlikte Avrupa'dan Asya'ya kara yoluyla 3,5 yıl süren yolculuk yapıp Moğol hükümdarı Kubilay Han'ın Çin'deki sarayına gitmiştir |
| Promethe |
: |
Prometheus. Yunan mitolojisine göre tanrılara ait ve Olimpos dağının zirvesinde bulunan dünyadaki tek ateşi çalmış ve insanı yaratmış tanrı soyundan kahraman (titan) |
| Puranalar |
: |
Antik Hint döneminden kalma, evrenin yaratılması, tanrılar ve kralların hikayelerini, Hint coğrafyası ve inanışları ile ilgili konuları içeren efsaneleri anlatan metinler |
| Qui patitur, vincit |
: |
"Dayanan, sabreden kazanır" anlamında Latince ifade |
| Rab |
: |
1981'de İngiltere'nin Sheffield şehrinde Rab Carrington tarafından kurulmuş üst seviye outdoor ürün markası |
| Riyaziye |
: |
Matematik |
| Rocky |
: |
Kuzey Amerika'nın batısında 4830 km. boyunca uzanan ve 4401 m.max irtifaya sahip sıradağ |
| Rönesans |
: |
15.yy.da İtalya'da ortaya çıkıp sonrasında Avrupa'da yayılan ve insan sevgisi üzerine yoğunlaşıldığı bilim ve sanat akımı |
| Rupal Yüzü |
: |
Pakistan sınırları içerisinde ve Himalayalar'ın en batısındaki 8126 m.ile dünyanın en yüksek 9.dağı olan Nanga Parbat'ın güneyinde bulunan, tabanı ve zirvesi arası 4600 m. olan kaya duvar |
| Rupi |
: |
Hindistan, Pakistan, Sri Lanka, Nepal, Endonezya, Maldivler, Seyşeller ve Mairitus'da kullanılan, 1 ila 1000 arasında 9 farklı miktarı olan para birimi |
| Sanrı |
: |
Gerçekte olmayanların algılanması |
| Sanskritçe |
: |
MÖ.~1500-MS.500 arası günümüz Hindistan'ın kuzeyi ve çevresini kapsayan bölgedeki Aryan halkının kullandığı dil. Klasik Hint din ve edebiyat dili |
| Serah |
: |
? (s.96 sonrası resim açıklamaları) |
| Serdar (Sirdar) |
: |
Şef |
| Sıkkım |
: |
Hindistan'a bağlı ve kuzeydoğu ucunda bulunan bu eyalet, Nepal'in doğusunda yer alır |
| Sikh İmparatorluğu |
: |
Hindistan'ın kuzeybatısı ve Pakistan'ın kuzeydoğusunda 1799-1849 arası hüküm sürmüş bir devlet |
| Sofokles |
: |
Antik Yunan'da MÖ. 495-406 arası yaşamış, dönemin 3 büyük trajedi oyun yazarından biri |
| Sokrates |
: |
MÖ.469-399 arası yaşamış, ahlak felsefesinin kurucusu, Platon başta olmak üzere dönemin gençlerinin örnek aldığı antik Yunan filozofu. Zehir içirilmek suretiyle ölüme mahkum edilmiştir |
| Step |
: |
"Basamak, kademe" anlamında İngilizce sözcük |
| Stupa |
: |
Kare veya daire şeklinde, geniş bir yapı kaidesi üzerine yapılmış kubbe biçiminde, geçmişte Buda'nın kemik ve özel eşyalarını barındıran, günümüzde ise tapınak amacıyla kullanılan kutsal Budist yapısı |
| Şakti |
: |
Hinduizmin 3 tanrısından biri olan Şiva'nın eşi olarak tasvir edilen ve kadınsı enerjiyi simgeleyen tanrıça |
| Şerpa |
: |
Nepal'in dağlık kesiminde, özellikle Himalayalar'da yaşayan yerel halk. Bir kısmı geçimlerini, Everest'e tırmanmaya gelen dağcıların malzemelerini taşıyarak sağlar |
| Şiva |
: |
Hinduizmin 3 tanrısından (Vişnu, Brahma, Şiva) yıkım, yok ediş gücünü simgeleyen ve en önemli olanı |
| Tensing |
: |
1914-1986 arası yaşamış, Edmund Hillary'le birlikte dünyanın en yüksek dağı olan Everest'in doruğuna, 29 Mayıs 1953'te ilk kez ayak basan bu şerpanın asıl adı Namgyal Kangdi'dir |
| Terakki |
: |
İlerleme, gelişme |
| Think Pink |
: |
1979'da kurulmuş, giysi ve aksesuar üreten bir İtalyan spor giyim markası |
| Timurlenk |
: |
1336-1405 arası yaşamış Timur İmparatorluğu'nun kurucusu Türk-Moğol komutan.1370'ten itibaren Orta Asya, Ortadoğu ve Anadolu'nun büyük kısmını ele geçirmiştir |
| Tonsilid |
: |
Bademciklerin iltihaplanması |
| Tozluk |
: |
Ayakkabı içine kar, kum vs. girmesini önlemek, pantolon paçalarını korumak ya da yılan ısırığına karşı önlem amacıyla ayakkabı üst kısmı ile pantolon paçasının üzerine geçirilen aksesuar |
| Travers |
: |
Tırmanış rotasının irtifa kazanmadan yatay ilerleme gerektiren herhangi bir bölümü |
| Tromboz |
: |
Kan pıhtısı oluşumu nedeniyle kan akışının engellenmesi |
| Tsampa |
: |
Genellikle kavrulmuş arpa ununun çay ve tereyağı ile karıştırılması ile elde edilen Tibet bölgesi milli yiyeceği |
| Tyrol |
: |
Avusturya'nın batısında yer alan bir eyalet |
| Viesturs |
: |
1959 doğumlu yüksek irtifa dağcısı, konuşmacı ve yazar Edmund Viesturs. 8000 m. üzeri tüm (14 ad.) dağlara tırmanan ilk Amerikalı olup bunu oksijen desteği olmadan başarmıştır |
| Vinson |
: |
Güney kutbunda bulunan ve içinde ülke olmayan tek kıta olan Antartika'nın 4892 m. lik en yüksek dağı |
| Vishnu |
: |
Hinduizmin 3 tanrısından (Vişnu, Brahma, Şiva) doğum-yeniden doğumu simgeleyen ve koruyucu olanı |
| Who endures, wins |
: |
"Dayanan, sabreden kazanır" anlamında İngilizce ifade |
| Woolf |
: |
1882-1941 arası yaşamış İngiliz feminist, yazar, romancı ve eleştirmen Virginia Woolf |
| Wyn Harris |
: |
1903-1979 arası yaşamış İngiliz dağcı, sömürge yöneticisi (1949-1958 arası Gambiya Valisi) ve yelkenci.1933'de Everest'de 8573 m.ye kadar çıkmıştır, 1962-1969 arası yelkenli ile dünya turu yapmıştır |
| Xegar |
: |
Görseller için tıklayın |
| Yak |
: |
Tibet'te ve Asya'nın bazı yörelerinde yabani veya evcil olarak yaşayan, kılları uzun bir tür öküz |
| Yesenen |
: |
1895-1925 arası yaşamış Rus şair Sergei Alexandrovich Yesenin |
| Yogi |
: |
Ruhi yaşamı ve bedene egemen olmayı amaçlayan hint felsefesi yoga ile uğraşan kimse |
